De Nederlandse zorgsector staat voor een structureel personeelsprobleem. Eind 2025 stonden er ruim 55.500 zorgvacatures open, en als er niets verandert loopt het tekort op tot 301.000 medewerkers in 2035 (Rijksoverheid). Tegelijkertijd vergrijst de bevolking: in 2025 is al 20,8% van de Nederlanders 65 jaar of ouder, en dat aandeel blijft groeien (CBS).
Waarom worden robots steeds belangrijker in de zorg?
Zorgmedewerkers besteden een aanzienlijk deel van hun tijd aan taken die niet direct met patiëntenzorg te maken hebben: het transporteren van maaltijden, medicijnen en linnengoed, het reinigen van gangen en kamers, of het begeleiden van bezoekers. Robots nemen deze taken over. Daarmee:
- worden logistieke processen betrouwbaarder en efficiënter
- daalt de werkdruk voor medewerkers
- is er meer tijd voor directe patiëntenzorg
- verbetert de hygiëne door consistente reiniging
1. Logistieke en transportrobots
Dit zijn de meest ingezette robots in Nederlandse zorginstellingen. Ze transporteren autonoom medicijnen, maaltijden, linnengoed en medische materialen tussen afdelingen, via gangen, deuren en liften. Smart Servant biedt voor dit type toepassing:
- KEENON S100: zware logistiek, grote volumes, autonoom door gangen en liften
- KEENON T8: compact, past door 55cm doorgangen, maaltijden en medicijnen
- KEENON T10: bezorging + 23,8″ informatiescherm voor patiënten en bezoekers
- KEENON T3: afgesloten cabine van 180L, hygiënisch transport
- KEENON W3: vier afsluitbare compartimenten, kamerleveringen op meerdere verdiepingen
2. Schoonmaakrobots
Hygiëne is in zorginstellingen geen bijzaak, het is een vereiste. Schoonmaakrobots reinigen zelfstandig vloeren in gangen, wachtkamers en zorgkamers, vaak ’s nachts of tijdens rustige momenten. Smart Servant biedt:
- Gausium Mira: ultacompact, vanaf 660mm doorgang, vegen + schrobben
- Gausium Phantas / Phantas Pro: compact, smalle gangen en complexe ruimtes
- Gausium Scrubber 50: grotere oppervlaktes, schrobben en dweilen
- Gausium Vacuum 40: stofzuigen van tapijt en harde vloeren
Sociale robots
Sociale robots zijn ontworpen voor interactie met patiënten en bewoners. Ze kunnen gesprekken voeren, herinneringen geven aan medicatie-inname, structuur bieden aan mensen met dementie of gezelschap houden bij eenzaamheid. Dit type robot valt buiten het aanbod van Smart Servant.
Wat is het verschil tussen servicerobots en schoonmaakrobots in de zorg?
| Aspect | Servicerobots | Schoonmaakrobots |
| Primaire functie | Transport van maaltijden, medicijnen en linnengoed tussen afdelingen en kamers | Reinigen van vloeroppervlaktes, vegen, schrobben, dweilen of stofzuigen |
| Uitrusting | Laadruimte of compartimenten, liftintegratie, obstakelsensoren | Borstels, zuigsystemen, watertank, intern spoelsysteem |
| Werkgebied | Gangen, kamers en liften, ook over meerdere verdiepingen | Vloeroppervlakten in gangen, wachtkamers en gemeenschappelijke ruimtes |
| Interactie | T10 en W3 communiceren actief via scherm en/of spraak; T3 en S100 zijn puur logistiek zonder interactie | Geen directe interactie met patiënten of personeel, aangestuurd via app |
| Inzetmoment | Overdag, tijdens vaste bezorg- en transportrondes | Primair ’s nachts of tijdens stille momenten om het dagelijks verkeer niet te verstoren |
Hoe kies je de juiste robot voor jouw zorginstelling?
De juiste keuze hangt af van vier vragen:
- Welke taken kosten je medewerkers de meeste tijd? Breng in kaart waar de meeste loopkilometers zitten. Transport van maaltijden en medicijnen? Dan is een logistieke robot de eerste stap. Schoonmaak van grote oppervlaktes? Dan is een schoonmaakrobot efficiënter.
- Wat is de indeling van je gebouw? Smalle gangen, meerdere verdiepingen en liften vragen om robots met compacte afmetingen en liftintegratie. De KEENON W3 en S100 zijn hier specifiek op ontworpen.
- Wat zijn de hygiëne-eisen? In operatiekamers en intensive care gelden strengere eisen dan in wachtkamers. Kies een schoonmaakrobot die past bij het reinigingsprotocol van jouw afdeling.
- Hoe reageren medewerkers? Begin altijd met een pilotprogramma in je eigen omgeving. Zo ervaar je hoe de robot presteert en hoe je team erop reageert voordat je investeert.
Veelgestelde vragen over robots in de zorg
Kunnen robots zorgmedewerkers vervangen?
Nee. Robots nemen routinematige en logistieke taken over, zoals transport en schoonmaak. Taken die menselijke empathie, oordeel en directe patiëntenzorg vereisen, blijven altijd mensenwerk.
Zijn zorgrobots veilig voor patiënten?
Ja, mits correct ingezet. Logistieke robots zoals de KEENON S100 zijn uitgerust met LiDAR en camerasystemen die obstakels, inclusief mensen en rolstoelen, detecteren en uitwijken. Ze voldoen aan de norm voor service robots (ISO 13482).
Hoeveel kost een zorgrobot?
Dat hangt sterk af van het type. Schoonmaakrobots beginnen rond de €13.000, logistieke robots zoals de KEENON S100 zitten bij de €15.000. Huur en financial lease zijn beschikbare alternatieven voor instellingen die de investering willen spreiden.
Welke zorginstellingen gebruiken al robots in Nederland?
Zowel ziekenhuizen (zoals het Elkerliek in Helmond) als verpleeghuizen en revalidatiecentra experimenteren met logistieke en schoonmaakrobots. De adoptie groeit snel door de combinatie van personeelstekort en dalende robotprijzen.
Hoe lang duurt de implementatie van een zorgrobot?
Voor logistieke en schoonmaakrobots van Smart Servant rekenen we gemiddeld enkele dagen tot twee weken, afhankelijk van de grootte van de instelling en de complexiteit van de omgeving. We bieden volledige begeleiding inclusief mapping, training en nazorg.
